شاه می بخشد، شیخ علی خان نمی بخشد!

شیخ علی خان شب ها با لباس مبدل به محلات و اماکن عمومی شهر می رفت تا از اوضاع مملکت با خبر شود. به مستمندان و ایتام مخصوصا طلاب علوم بذل و بخشش زیاد می کرد. ابنیه خیریه و کاروانسراهای متعددی به فرمان این وزیر با تدبیر در گوشه و کنار ایران ساخته شده است. 
شیخ علی خان با وجود قهر شاه سلیمان(پسر شاه عباس دوم) شخصیت خود را حفظ می کرد و تسلیم هوس بازی هایش نمی شد، چنان که هر قدر شاه سلیمان به او اصرار می کرد که شراب بنوشد امتناع می کرد؛ حتی یکبار در مقابل تهدید شاه پیغام داد: «شاه بر جان من حق دارد اما بر دینم حقی ندارد.»
یکی از عادات شاه سلیمان این بود که در مجالس عیش و طرب شبانه هنگامی که سرش از باده ناب گرم میشد دیگ کرم و بخشش وی به جوش می آمد و به نام رقاصه ها و مغنیان مجلس، مبالغ هنگفتی حواله صادر می کرد که صبح بروند از شیخ علی خان بگیرند.
چون شب به سر می رسید و بامدادان حواله های صادره را نزد شیخ علی خان می بردند همه را یکسره و بدون پروا نکول می کرد و به بهانه آنکه چنین اعتباری در خزانه موجود نیست متقاضیان را دست از پا درازتر بر می گردانید.
در واقع شاه می بخشید شیخ علی خان نمی بخشید و از پرداخت مبلغ خودداری می کرد. در سفر نامه انگلبرت هم آمده: «او با قدرت کامله ای که داشت حتی می توانست وقتی که شاه می بخشد، او نبخشد.»

پ.ن:کاش این شیخ علی خان هنوزم بود...